Blog
Umowa najmu, zarówno mieszkania, jak i lokalu użytkowego, z założenia ma charakter czasowy. Po jej zakończeniu, czy to wskutek upływu czasu, wypowiedzenia czy rozwiązania za porozumieniem stron, powstaje szereg obowiązków zarówno po stronie najemcy, jak i wynajmującego. Warto znać swoje prawa i obowiązki, aby uniknąć sporów i nieporozumień.
Obowiązki najemcy po zakończeniu umowy
Podstawowy obowiązek najemcy wynika z art. 675 § 1 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem, po zakończeniu najmu najemca ma obowiązek zwrócić rzecz w stanie niepogorszonym, przy czym nie odpowiada za zużycie rzeczy wynikające z jej prawidłowego używania. W praktyce oznacza to, że naturalne ślady eksploatacji np. zużycie farby, podłogi czy instalacji, nie mogą być podstawą do roszczeń wynajmującego. Natomiast szkody powstałe wskutek niewłaściwego korzystania (np. zniszczone drzwi, plamy na ścianach, uszkodzona armatura) obciążają najemcę.
[czytaj dalej]
Najemca powinien także:
- opróżnić lokal ze swoich rzeczy i go opuścić,
- usunąć ewentualne zmiany dokonane bez zgody wynajmującego (art. 676 k.c.), chyba że wynajmujący wyrazi wolę ich zachowania,
- rozliczyć się z mediów oraz innych opłat, jeśli obowiązek ich uiszczania wynikał z umowy,
- umożliwić wynajmującemu dokonanie odbioru lokalu.
Kwestia szczególnie istotna to rozliczenie kaucji. Jeżeli była ona wpłacona (art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów w przypadku najmu lokalu mieszkalnego), wynajmujący powinien ją zwrócić w terminie miesiąca od dnia opróżnienia lokalu, z możliwością potrącenia należnych kosztów naprawy zniszczeń czy zaległego czynszu.
Obowiązki wynajmującego
Wynajmujący z kolei zobowiązany jest do przyjęcia lokalu i sporządzenia protokołu zdawczo–odbiorczego, który pozwala uniknąć sporów co do ewentualnych uszkodzeń czy braków. Obowiązek zwrotu kaucji, o którym mowa powyżej, spoczywa właśnie na nim.
Wynajmujący ma prawo domagać się odszkodowania za szkody wykraczające poza normalne zużycie rzeczy. Może także żądać wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z lokalu, jeśli najemca nie wyda go w terminie. Warto pamiętać, że w takiej sytuacji wynajmujący może skierować sprawę na drogę postępowania sądowego i domagać się eksmisji.
Prawa stron po zakończeniu najmu
Zakończenie umowy nie oznacza definitywnego końca wszelkich roszczeń. Strony mogą dochodzić wzajemnych należności np. wynajmujący naprawienia szkód czy zapłaty za bezumowne korzystanie, a najemca zwrotu kaucji lub nadpłaconych rachunków.
Warto podkreślić, że zgodnie z art. 118 k.c. roszczenia majątkowe przedawniają się co do zasady z upływem 6 lat (a roszczenia o świadczenia okresowe, np. czynsz – z upływem 3 lat). Dlatego istotne jest, by rozliczenia zostały przeprowadzone rzetelnie i bez zbędnej zwłoki.